Το spread έφτασε στις 546 μονάδες βάσης και προκαλεί πλέον ίλιγγο, ενώ αύριο εκδίδεται νέο χρέος 50 εκατ. ευρώ, και πάλι στην εγχώρια αγορά.

Εβδομάδα με την εβδομάδα, οι συνθήκες που περιβάλλουν το δημόσιο χρέος καθίστανται όλο και χειρότερες. Πέρα από τη σημαντική αύξηση των αποδόσεων του κυπριακού ομολόγου στις διεθνείς αγορές, όπου για το δεκαετές ομόλογο δοκιμάζεται για τα καλά το όριο του 8%, πλέον, οι ενδείξεις της εγχώριας αγοράς συνεχίζουν να είναι εξαιρετικά αρνητικές. Η νέα έκδοση ΚΟΧΑ, διετούς διάρκειας, που ολοκληρώθηκε την περασμένη Τετάρτη, έκλεισε με απόδοση 5%.

Αυτό το επιτόκιο είναι εξαιρετικά υψηλό για βραχυπρόθεσμο χρέος και δείχνει πως ακόμα και οι εγχώριοι επενδυτές δεν έχουν διάθεση να δανείσουν το κράτος. Σημειώνεται πως οι εγχώριοι επενδυτές, είναι φυσιολογικό να κοστολογούν το ρίσκο πολύ χαμηλότερα απ’ ό,τι οι ξένοι, αφού εντός της Κύπρου, το κράτος είναι ο πιο αξιόχρεος δανειζόμενος. Έτσι, οι αποδόσεις του 5% για διετές χρέος, είναι πολύ υψηλές και μάλλον ανησυχία πρέπει να προκαλούν.

Υπενθυμίζεται πως, πέρα από τα 700 περίπου εκατ. πριν από 3 περίπου εβδομάδες, το κράτος είχε δανειστεί άλλα 60 εκατ. από την εγχώρια αγορά. Τότε, τα επιτόκια ήταν 5,5% για το πενταετές χρεόγραφο και 6,252% για το δεκαετές. Διεθνής αγορά Αυτά τα δεδομένα, συνδυάζονται και από τα μηνύματα της διεθνούς αγοράς, όπου οι αποδόσεις των δεκαετών ομολόγων της Κυπριακής Δημοκρατίας έχουν ήδη ξεπεράσει κατά πολύ το 8%. Μάλιστα, η απόδοση την περασμένη εβδομάδα έφτασε μέχρι το 8,44% με το bid να σημειώνει συνεχή αύξηση.

 Σημειώνεται πως, τις ημέρες πριν να αναγκαστούν η Ιρλανδία, η Ελλάδα και η Πορτογαλία να προχωρήσουν σε ένταξή τους στον μηχανισμό στήριξης, οι αποδόσεις των ομολόγων τους είχαν προσεγγίσει το 8,5%. Οι αποδόσεις της Κύπρου βρίσκονται πλέον σε αυτά τα επίπεδα, τα οποία θεωρούνται απαγορευτικά, αφού δεν μπορεί πλέον η Δημοκρατία να δανειστεί. Τα μηνύματα από τη δευτερογενή αγορά είναι ιδιαίτερα ανησυχητικά και προκύπτει πως η Δημοκρατία πολύ δύσκολα θα μπορεί να προχωρήσει σε έκδοση ομολόγων στην αγορά (με κύρια επιλογή τα ΕΜΤΝ).

Συνεχείς αυξήσεις, παράλληλες με εκείνες που παρατηρήθηκαν εσχάτως στην εγχώρια αγορά παρατηρούνται σε όλες τις εκδόσεις χρέους της Δημοκρατίας. Γενικότερα, όμως, οι παραχωρήσεις χρέους με τη μέθοδο της ιδιωτικής τοποθέτησης, έχουν καταστεί πιο δύσκολη από τα μέσα Απριλίου και μετά όταν η έκδοση γραμματίων 26 εβδομάδων δεν εισέπραξε καμία συμφέρουσα προσφορά. Από τότε και μετά, ακόμα και το βραχυπρόθεσμο χρέος δείχνει σοβαρή αυξητική τάση στις αποδόσεις του. «Στέγνωσε» Η αύξηση των επιτοκίων του κυπριακού χρέους είναι πλέον απαγορευτική για τη Δημοκρατία, η οποία θα πρέπει, όπως όλα δείχνουν, να αναθεωρήσει τον προγραμματισμό της για έκδοση νέων ομολόγων της σειράς ΕΜΤΝ στη διεθνή αγορά στα τέλη του καλοκαιριού.

Πέρα από τα απαγορευτικά επιτόκια της δευτερογενούς αγοράς, τα οποία αποτελούν και τη «βάση» για τις αποδόσεις των νέων εκδόσεων, υπάρχει επιπλέον και το άλλο νέο δεδομένο, το οποίο δημιουργεί σοβαρές πιέσεις στη διαχείριση του χρέους. Οι τελευταίες εκδόσεις δείχνουν να μην μπορούν να ελκύσουν το ενδιαφέρον, ακόμα και των εγχώριων δανειστών. Η αποστροφή που δείχνουν οι τραπεζικοί οίκοι, συμπεριλαμβανομένων και των κυπριακών τραπεζών, στις τελευταίες εκδόσεις, δεν είναι καθόλου άσχετη με τις συνεχείς υποβαθμίσεις που έχει υποστεί η αξιολόγηση της πιστοληπτικής ικανότητας της Δημοκρατίας.

Οι υποβαθμίσεις αυτές δημιουργούν προβλήματα στα στοιχεία ενεργητικού των τραπεζών, όπου καταγράφονται τα ομόλογα. Μάλιστα, με τις νέες υποβαθμίσεις που αναμένονται στο επόμενο διάστημα από την S&P και τη Moody’s (η δεύτερη σχεδόν σίγουρα θα είναι διπλή) το πρόβλημα καθίσταται ακόμα μεγαλύτερο. Με αυτή την αποστροφή συνδέονται, τόσο η αύξηση των αποδόσεων στις «πιεσμένες» εκδόσεις στην εγχώρια αγορά όσο και οι πιο στενές, πλέον, εκδόσεις με ιδιωτική τοποθέτηση.

Το γεγονός ότι οι τελευταίες εκδόσεις αποκτούνται από επενδυτές που έχουν άμεση (ενίοτε και οργανική) σχέση με το κράτος, είναι χαρακτηριστικό. Οι βασικοί επενδυτές των δύο τελευταίων εκδόσεων ήταν η Cyta, η Αγγλική Σχολή και η Κεντρική Συνεργατική Τράπεζα. Μάλιστα, το ενδιαφέρον της τελευταίας είχε εμμέσως προανακοινωθεί από τον ίδιο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ενώ οι πληροφορίες πως η Κεντρική Συνεργατική θα αποκτούσε σημαντικό μέρος των νέων εκδόσεων είχαν κυκλοφορήσει από υψηλόβαθμα κυβερνητικά στελέχη και είχε καταγραφεί, την περασμένη εβδομάδα από την «Καθημερινή».

 Έτσι, είναι φανερό πως το ενδιαφέρον της εγχώριας αγοράς δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να ασκήσει μειωτικές πιέσεις στην απόδοση του κυπριακού ομολόγου, όπως έγινε πριν από μερικούς μήνες, και τα επιτόκια της δευτερογενούς αγοράς –στο 8,44% πλέον– θα λειτουργήσουν, πλέον, ως «βάση» για ένα νέο δανεισμό. Πλέον, το βασικότερο ζήτημα για τη Δημοκρατία, πέρα από την άμεση και ουσιαστική λήψη μέτρων, θα είναι η διαχείριση της ανάγκης δανεισμού κάτω από αυτές τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες. Όπως γράφτηκε και παλαιότερα, η κυβέρνηση εξετάζει επιλογές στη Ρωσία (όπου ο υπουργός Οικονομικών ανοίγει τις πόρτες, στις οποίες απέκτησε προ ετών πρόσβαση, ως στέλεχος της Τράπεζας Κύπρου).

Η αυριανή έκδοση χρέους, ύψους 50 εκατ. ευρώ, με βραχυπρόθεσμο δανεισμό 13 εβδομάδων, προκαλεί μεγάλο ενδιαφέρον κάτω από το φως των πιο πάνω εξελίξεων.