Ο βασιλιάς δεν είναι μόνο γυμνός, αλλά και κακάσχημος. Η πορεία των δύο «εθνικών» αερομεταφορέων είχε προδιαγραφεί πριν από πολλά χρόνια και η τελική κατάληξη αυτής της πορείας ήταν γνωστή προ πολλού. Οι Κασσάνδρες, όπως εξάλλου έγινε και στην Τροία, τελικά είχαν δίκαιο. Πέρα, όμως από την ίδια την κωμικοτραγική κατάσταση στις δύο εταιρείες, το παράδειγμα της Eurocypria και των Κυπριακών Αερογραμμών είναι χαρακτηριστικό διότι – τι κατάθλιψη κι αυτή – δεν διαφέρει από άλλα παραδείγματα στην Κύπρο.

Όλοι οι εμπλεκόμενοι για χρόνια ενδιαφέρονταν αποκλειστικά μόνο για τα δικά τους. Πολλοί ανάμεσά μας θυμούνται πιλότους που προσγειώνονταν στην Πάφο για να μην κάνουν υπερωρία μέχρι τη Λάρνακα. Πιο νωπή είναι, ακόμα, η μνήμη όσων ταξίδεψαν εσχάτως, για τον τρόπο με τον οποίο οι υπάλληλοι αντιμετωπίζουν τους πελάτες τους – καφέ, παξιμαδάκι και «φίλε μου, εγώ έχω διάλειμμα». Το όλο οικοδόμημα ήταν κακοκτισμένο και ο μοναδικός σκοπός που μπορούσε να εξυπηρετήσει ήταν η συνεχής επέκταση «κεκτημένων», άλλων δικαιολογημένων και άλλων υπερβολικών. Πάντοτε, όμως, εις βάρος του φορολογούμενου και σε πείσμα των απαιτήσεων του πελάτη, ο οποίος τελικά τιμώρησε και τις δύο εταιρείες.

Το ζήτημα, όμως, είναι ευρύτερο. Τα σημεία των καιρών είναι παρόμοια και σε άλλους χώρους, πέρα από τις αερομεταφορές: στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων, στο Γενικό Σύστημα Υγείας, στις συντάξεις του Δημοσίου, στις συντάξεις των ημικρατικών οργανισμών που εδώ και χρόνια ξεπέρασαν κάθε λογική, στη διάβρωση της ποιότητας της παιδείας. Δεν ξέρει κανείς πού να σταματήσει.

Αυτή η στήλη τήρησε, εδώ και σχεδόν δύο χρόνια, τη στάση πως η οικονομική κρίση αποτελεί μια μοναδική ευκαιρία για σοβαρές μεταρρυθμίσεις σε όλο το φάσμα των κοινών. Η αντίδραση του κράτους, όμως, ήταν μάλλον άτολμη και χλιαρή. Ακόμα και όταν το ίδιο το Προεδρικό ανέλαβε τα της οικονομίας και μας υποσχέθηκε πως οι συναντήσεις με την ΠΑΣΥΔΥ θα γίνονταν πλέον στο Προεδρικό και υπό τον Πρόεδρο, το όλο εγχείρημα έμεινε μετέωρο και το μορατόριουμ πληροφόρησης ακόμα ισχύει, οκτώ μήνες μετά τις πρώτες συναντήσεις.

Η μεγαλύτερη ανησυχία είναι πως θα χρειαστεί μια λύση α λα αερομεταφορές και σε άλλους τομείς. Όταν, για παράδειγμα ακούμε πως οι κοινωνικές ασφαλίσεις είναι εξασφαλισμένες μέχρι το 2040, αυτό που μας λένε είναι πως οι σημερινοί νέοι δεν θα έχουν σύνταξη. Όπως και στην περίπτωση των αερομεταφορών, ο λόγος είναι τα «κεκτημένα» κάποιων από τους πιο καλώς έχοντες, οι οποίοι προσγειώνουν τα αεροσκάφη στην Πάφο για να μην τα πετάξουν ακόμα είκοσι λεπτά.

Όσον αφορά στο Δημόσιο, δόθηκε η ευκαιρία να υιοθετηθεί επιτέλους ένα σύστημα αξιολόγησης που να μην τιμωρεί τους πιο ικανούς και ευσυνείδητους δημοσίους υπαλλήλους οι οποίοι «χαλούν την πιάτσα». Ωστόσο, αν και είχαν υποσχεθεί στον υπουργό Οικονομικών πως «μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου» θα έχει στο γραφείο του ένα συμφωνημένο σχέδιο, ακόμα δεν υπάρχει ούτε δείγμα. Η διευθέτηση των υπεραμοιβών, των κλιμάκων εισδοχής και της παραγωγικότητας στο Δημόσιο έμεινε επίσης στο ράφι και χάθηκε ακόμα μία ευκαιρία, εις βάρος των πολιτών.

Αντ’ αυτού, μείναμε στα «κεκτημένα». Κεκτημένα έχουν και τα διάφορα καρτέλ, αλλά κι εκεί σφυρίζουμε κλέφτικα, μήπως και αντιδράσουν. Τα παραδείγματα είναι, δυστυχώς, πολλά. Στους δε ημικρατικούς οργανισμούς δεν θα αναφερθεί το παρόν κείμενο, διότι εκείνη η ιστορία είναι ακόμα πιο πονεμένη από τις αερομεταφορές.

Η τελική λύση που έβλεπαν (όσοι ήθελαν να βλέπουν) εδώ και καιρό, δηλαδή το ξήλωμα των αερομεταφορών μετά από μεγάλες σπατάλες των χρημάτων του λαού, τελικά δεν μπορούσε να αναβληθεί άλλο ή να κρυφτεί πίσω από έκτακτες «εισφορές» εκατομμυρίων. Ακόμα κι αν το ξήλωμα ονομάστηκε συγχώνευση, η ουσία του δεν αλλάζει. Το μήνυμα που πρέπει να λάβει το κράτος, είναι πως ό,τι δεν είναι βιώσιμο, δεν ζει χωρίς μεταρρυθμίσεις. Μπορούμε να χαλάμε τα λεφτά του λαού, αλλά απλά αναβάλλουμε την τελική κατάληξή του. Για όσους, δε, έχουν κεκτημένα, το μήνυμα είναι εξίσου σοβαρό: Τα υπερβολικά, παράλογα και δαπανηρά προνόμια, ακόμα κι αν βαφτιστούν «κεκτημένα», δεν μπορούν να είναι υποφερτά για πάντα.

Κοιτάξτε τώρα τους έχοντες κεκτημένα στις αερομεταφορές, οι οποίοι θα αναζητήσουν εργασία αλλού, διότι ο λαός δεν μπορεί άλλο να αναλαμβάνει το κόστος. Το φιάσκο των αερομεταφορών μπορεί να λειτουργήσει ως παράδειγμα προς αποφυγή. Αν υπάρχει, φυσικά, κάπου η απαιτούμενη τόλμη.